Әлемде ешкім вакцинацияның жанама әсерлерінің болмауына 100% кепілдік бермейді.

QazCovid-In мен «Спутник V» салыстыру дұрыс болмайды, алайда пандемия жағдайына байланысты әлемдегі қазіргі вакциналардың ешқайсысы толық клиникалық зерттеуден өткен жоқ. Бұл туралы ОКҚ-де медицина ғылымдарының докторы, профессор, Дәрілік заттар мен медициналық бұйымдарды сараптау ұлттық орталығының сарапшысы Александр Гуляев мәлімдеді, деп хабарлайды Total.kz тілшісі.

«QazCovid-In – инактивтендірілген вакцина және бұл оны ресейлік вакцинадан ерекшелендіреді, ресейлік вакцина суббірлікті болып табылады, антиденелердің түзілуін бастайтын ақуызды қамтиды. Бұл вакциналарды тікелей салыстыру дұрыс емес. Салыстыру 3-фаза зерттеулерінің барлық деректері алынған кезде мүмкін болады. Сонда ғана артықшылықтар немесе кемшіліктер туралы айтуға болады. Бірақ пандемияға байланысты бірден атап өту керек, әлемдегі бірде-бір вакцина үшін үш фазаның толық клиникалық зерттеуі жүргізілген жоқ. Алайда жағдай реттеуші органдарды уақытша тіркеуге рұқсат беруге және вакцинацияны бастауға мәжбүрлейді», – деді Александр Гуляев.

Оның айтуынша, бұл қауіпсіздік ережелерінің қандай да біріне немқұрайлы қарау дегенді білдірмейді. Кез келген вакцинаны бағалау көптеген елдерде бірдей жүргізіледі. Жапонияда, АҚШ-та, Еуропада және Қазақстанда қауіпсіздік пен тиімділікті бағалау принципті түрде еш айырмашылығы жоқ.

Бірақ жалпы алғанда, сарапшының түсіндіруінше, бағалау вакцинаны жасаудың барлық кезеңдерін қамтитын өте ұзақ процесс.

«Осылайша, біздің еліміздегі дәрілерді сараптау ұлттық орталығы және басқа елдердегі тиісті ұйымдар вакциналардың салыстырмалы тиімділігі мен қолайлы қауіпсіздігіне кепілдік алады. Әрі қарай жағымсыз әсерлерді бақылау фазасы жүреді. Ол әрқашан бар. Вакциналарды қолдану кезінде қандай жағымсыз әсерлер болатынын біз білеміз, өйткені бұл ашық процесс. Бірақ қазіргі уақытқа дейін сараптау ұлттық орталығы егілу басталған вакцинаның елеулі жағымсыз әсерлері туралы ешқандай хабар алған жоқ», – деп түсіндірді профессор.

UMS клиникалық иммунология, аллергология және пульмонология бағдарламасының жетекшісі, «Астана медициналық университеті» КЕАҚ ішкі аурулар кафедрасының нефрология, гематология, аллергология және иммунология курсымен аға оқытушысы Елена Ковзель барлық вакциналардың гендік-инженерлік екенін және аллергенді болуы мүмкін тауық эмбриондарында өсірілмейтінін атап өтті.

«Спутник» құрамында полиэтиленгликоль жоқ. Біз бұл жанама әсерлер болмауы мүмкін деп болжаймыз. Өткен кезең мұндай аллергиялық реакциялардың байқалмағанын көрсетті. Бірақ вакциналар жанама әсерлер бермейді деп 100% айта алмаймын. Мұны ешкім айтпайды», – деді Ковзель.

Оның айтуынша, бір-екі жылдан кейін қайта вакцинация жасала ма, бұл өте күрделі мәселе, бірақ жалпы алғанда, көптеген вакциналарға, әсіресе соңғы кезде қызылшаға қарсы ревакцинация жүргізіледі.

«Мұның бәрі вирустың құрылымына байланысты, РНҚ-ны ескере отырып, құрамындағы вирус тұмау вирусына ұқсас. Бір-екі жылдан кейін ревакцинация жүргізу қажет болуы мүмкін. Шешім вакцинацияланғандардағы антиденелердің мөлшері мен жасушалық иммунитеттің белсенділігіне байланысты. Ғылыми негізделген деректер тіпті біздің ауырған пациенттерімізде де антиденелердің үшінші-алтыншы айға қарай нөлдік мәнге дейін төмендейтінін дәлелдейді. Бұл пациенттерде сақталатын жасушалық иммунитет жеткіліксіз болуы мүмкін екені түсінікті. Жеңіл түрімен ауырғандарға тұрақты жасушалық иммунитетті сақтау үшін вакцинация қажет», – деп атап өтті иммунолог.